Voor stoere soldaten en heldhaftige gladiatoren
Jong geleerd is oud gedaan! Uit onderzoek is gebleken dat museumbezoek op jonge leeftijd veel positieve effecten heeft op de ontwikkeling van kinderen. Daar willen wij ons steentje aan bijdragen, door samen met de scholen ons cultureel erfgoed in de lessen te integreren. We hebben daarvoor verschillende programma’s ontwikkeld.
Programma 1: memoryspel – Bello Gallico
Algemeen thema: Romeinse keizers, soldaten en burgerschap.
Subthema’s: Asterix en Obelix: de strijd om Gallië
Voor wie? Voor de onderbouw van het middelbaar onderwijs
Prijs: € 65,- per groep
Duur: 60 minuten
Groep: minimaal 12 leerlingen en maximaal 25 leerlingen per groep
Voorbereiding: lees het stripverhaal van Asterix en Obelix of kijk de film. Voor je bezoek krijg je van ons lijsten voor het indelen van de vijf groepen.
Aanvullend op een museumbezoek
De Romeinen spreken nog altijd tot de verbeelding van onze leerlingen. Julius Caesar blijft een superster in hun geschiedenisbeeld. Het ontgaat hen daarbij wel eens dat de Romeinen onze streken gedurende eeuwen militair bezet hielden en daarbij hun cultuur opdrongen aan de lokale bevolking. Vandaag zouden we dat ‘acculturatie’ noemen. We nemen de leerlingen mee in het proces van acculturatie in het interactieve memoryspel ‘Bello Gallico’. Het spel is vernoemt naar het beroemde werk van Julius Caesar ‘commentarii de bello Gallico‘, waarin de Gallische oorlog is beschreven. Deze verslagen geven ons een beeld van de volken die in onze streek leefden en de strijd die zij voerden tegen de Romeinen. Voor leerlingen van het middelbaar onderwijs zijn de avonturen van Asterix en Obelix, die zich afspelen in die tijd, leuker om te lezen.
De strijd om Gallië: spelenderwijs ontdekken en leren
In vijf groepen (de Romeinen, de Galliërs, de Remers, de Belgen en de Menapiërs) strijden de leerlingen tegen elkaar om de winst. Iedere groep draait om de beurt plaatjes om. Wie de correcte plaatjes bij elkaar gevonden heeft, beantwoord er een vraag bij. Weten ze het antwoord niet? Dan heft een andere groep hun vlag en bij een correct antwoord pakken zij de punten af. Op deze manier worden er punten verzamelt tot alle combinaties gevonden zijn. Dan volgt het eindspel met vijf laatste vragen. Hier kan nog alles veranderen, want nu kan je ook punten verliezen door het geven van een fout antwoord! De groep met de meeste punten wint het spel.
‘Actief, competitief en verrassend meeslepend‘.
Programma 2: tableau vivant – de moord op Caesar
Algemeen thema: Romeinse keizers, soldaten en burgerschap
Subthema’s: Toneel, drama, emotie, beeldende vorming en geschiedenis
Voor wie? Voor de onderbouw van het middelbaar onderwijs
Prijs: € 65,- per groep
Duur: 60 minuten
Groep: minimaal 18 leerlingen en maximaal 22 leerlingen per groep
Voorbereiding: Voor je bezoek krijg je van ons lijsten voor het indelen van de vier groepen. Een onderdeel van de opdracht is het maken van een foto (stilstaand beeld). Vraag hiervoor toestemming aan de ouders van de leerlingen.
Aanvullend op een museumbezoek
Een historisch verhaal uitleggen zonder te praten, hoe werkt dat? Met lichaamstaal! Voordat de leerlingen aan de slag gaan met de opdracht ontdekken ze samen hoe het uitbeelden van emotie werkt. Wanneer zij zich comfortabel voelen en het principe van een tableau vivant (een stilstaand beeld) onder de knie hebben, worden zij in vier subgroepjes ingedeeld. Ieder subgroepje krijgt een doos met spullen en een scene uit de moord op Caesar toegewezen. Samen verdelen ze de rollen en bespreken ze hoe de scene uitgebeeld moet worden. Ze verkleden zich en letten daarbij goed op houding, gebaren en gezichtsuitdrukkingen. Van ieder subgroepje wordt een foto gemaakt. Samen vormen de foto’s het verhaal over de moord op Caesar. Een unieke herinnering die we achteraf naar school opsturen.
‘Belevend, actief en bijzonder creatief’.
Programma 3: tijdbalk – voor tijddetectives
Algemeen thema: hoe leef jij?
Subthema’s: archeologie en geschiedenis
Voor wie? Voor de onderbouw van het middelbaar onderwijs
Prijs: €65,- per groep
Duur: 60 minuten
Groep: maximaal 20 leerlingen
Voorbereiding: leerlingen zijn bekend met de geschiedenis van Zeeuws-Vlaanderen
Aanvullend op een museumbezoek
Wat hebben schelpen, een sigarenknipper en een Romein met elkaar te maken? Meer dan je denkt! Archeologen en historici vinden tijdens onderzoek stukjes uit het verleden. Met deze stukjes proberen zij verhalen als een puzzel aan elkaar te verbinden om zo tot een beeld van het verleden te komen. En dit is precies wat de leerlingen ook gaan doen. In deze workshop leggen zij samen een reusachtige tijdbalk van de allereerste Keltische bewoners tot aan de 21ste eeuw. Met echte voorwerpen, historische foto’s en verrassende spreekwoorden puzzelen de leerlingen zich samen en in goed overleg een weg door duizenden jaren geschiedenis. Waar hoort de kloostermop? En bij welk tijdperk past “het Spaans benauwd hebben”? Je ontdekt het tijdens de workshop.
‘Samenwerken, onderzoeken en redeneren‘.
Programma 4: Stadsopdracht – de verdwenen Romeinse nederzetting
Algemeen thema: hoe leef jij?
Subthema’s: archeologie, geschiedenis, aardrijkskunde, wiskunde, biologie en Latijn
Voor wie? Voor de onderbouw van het middelbaar onderwijs, met en zonder Latijn
Prijs: € 4,00 per leerling
Duur: 60 tot 120 minuten, korte en lange versie mogelijk
Groep: vanaf 15 leerlingen tot maximaal 30 leerlingen
Voorbereiding: voor je bezoek krijg je van ons lijsten voor het indelen van de vijf groepen
Aanvullend op een museumbezoek
In kleine groepjes navigeren de leerlingen zelfstandig langs vijf locaties door de stad (op loopafstand van het museum). Bij elke stop wacht een nieuwe uitdaging. Ze kijken, vergelijken, berekenen, discussiëren en puzzelen. Waarom bouwden de Romeinen hier een fort? Hoe bereken je waar een verdwenen poort heeft gestaan? Wat aten de soldaten en hoe sterk waren ze écht? En wat verraadt een muurschildering over toga’s, baarden en blauwe potten? Samen gaan ze op zoek naar de sporen van de Gallo-Romeinse samenleving die inmiddels al meer dan 1700 jaar verborgen ligt onder de stoeptegels van Aardenburg. Voor leerlingen met Latijn zijn er extra opdrachten die hen laten ontdekken hoe levend de taal eigenlijk nog is. Na een uur komen alle groepjes samen om de antwoorden te bespreken en blijkt wie het scherpst heeft gekeken.
‘Samenwerken, redeneren en onderzoekend‘
Programma 5: Fotozoektocht – voor speurneuzen
Algemeen thema: hoe leef jij?
Subthema’s: archeologie en Romeinen
Voor wie? Voor het basis- en middelbaar onderwijs
Prijs: € 5,00 per leerling, incl. entree voor het museum
Duur: 45 tot 60 minuten
Groep: voor groepen tot 30 leerlingen
Voorbereiding: individueel of in groepjes van twee
Aanvullend op een museumbezoek
Herken jij een deukbeker? Weet jij welke godin bij een altaarinscriptie hoort? En wat doet een abacus eigenlijk? Tijdens deze fotozoektocht kijk je verder dan je neus lang is. Je gaat op zoek naar alle afbeeldingen op het fotoblad. Heb je het object gevonden? Dan los je meteen de vraag op die erbij hoort. Er is echter één object dat niet in ons museum te vinden is. Kom jij er achter welke dat is? Met deze opdracht leer je met andere ogen naar onze museumcollectie kijken.
‘Spannend, actief en meeslepend‘.
Programma 6: Historische speurtocht door de stad
Algemeen thema: hoe leef jij?
Subthema’s: archeologie en geschiedenis (Oudheid tot nu)
Voor wie? Voor de onderbouw van het middelbaar onderwijs
Prijs: € 5,00 per leerling, incl. entree voor het museum
Duur: 60 tot 90 minuten
Groep: voor groepen tot 30 leerlingen
Voorbereiding: er zijn drie verschillende routes beschikbaar
Aanvullend op een museumbezoek
Duik in de geschiedenis van één van de oudste stadjes van Zeeland. In deze speurtocht trekken leerlingen door de straten van Aardenburg en ontdekken ze hoe duizenden jaren geschiedenis nog zichtbaar zijn in het straatbeeld van vandaag. In ongeveer 1,4 km lopen ze langs Romeinse wandschilderingen, een maquette van het castellum, Latijnse gedichten op bankjes, historische gevels, een Doopsgezinde schuilkerk en een borstbeeld van de blinde schrijfster Petronella Moens. Onderweg beantwoorden ze samen vragen: ze lezen infoborden, herkennen bouwstijlen, rekenen afstanden in Romeinse mijlen uit en ontdekken waarom straatnamen zijn wat ze zijn.
‘Ondernemend, zelfstandig en verrassend’.
Programma 7: het Romeinse soldatendiploma
Uitdaging voor thuis of in de klas. Los jij hem als eerste op? Bona fortuna!
Algemeen thema: archeologie, geschiedenis, hoe leef jij?
Subthema’s: soldaat, multicultureel leven, burgerschap, leven aan de kustlimes
Voor wie? Voor leerlingen van het gymnasium of humaniora met Latijn (en voor hun docent!)
Prijs: gratis
Duur: 60 minuten
Voorbereiding: aanvullend op een museumbezoek
Romeins soldaat zijn in de hulptroepen, zoals die in het castellum van Aardenburg, was een niet gemakkelijk, hard leven. Stammen en volken binnen het Romeinse rijk die nog geen Romeins burgerrecht hadden waren verplicht om één of meer afdelingen soldaten te leveren, soms als een soort belasting. Zo kennen we ook een afdeling soldaten van de Menapiërs (Menapii), uit het vroegere stamgebied waarin Aardenburg lag. Dat was de Cohors I Menapiorum, een eenheid van infanterie of voetsoldaten (pedites), die in Britannia was gelegerd.
Soldaat was je niet zomaar voor even: je diensttijd duurde 25 jaar. Dat was dus een flinke uitdaging en velen haalden dan ook de eindstreep niet. Maar als je het wel haalde dan lag er aan het einde een flinke beloning: het Romeinse burgerrecht, met de bijbehorende voordelen. Dat burgerrecht was dan niet voor de soldaat alleen, maar ook voor zijn vrouw: hun samenwonen werd dan een wettelijk Romeins huwelijk. Ook de kinderen kregen Romeins burgerrecht. Burgerrecht en huwelijk werden verleend in een door de keizer(s) in Rome goedgekeurd wettelijk document. Een afschrift van dat document bestond uit twee bronzen plaatjes met ingedrukte tekst en wordt een Romeins militair diploma genoemd. Zo’n diploma werd aan het einde van de diensttijd aan de soldaat overhandigd door zijn commandant.
Na een bezoek aan het Cultuurforum kan de docent klassieke talen een Romeins militair diploma uit 178 na Chr. digitaal of op papier meenemen. En dan kun je samen met je docent in de klas ontdekken wat er allemaal in zo’n militair diploma was opgeschreven.
Educatie op maat
Sluit ons aanbod niet aan op je wensen? We gaan graag met je in gesprek om te kijken hoe we een waardevolle educatieve partner voor je kunnen zijn. Neem contact op via info@cultuurforumaardenburg.nl voor meer informatie en/of een kennismakingsgesprek.
Nieuwe workshops
Bij Cultuurforum Aardenburg zij de educatievrijwilligers voortdurend in beweging! Zij werken aan een nieuwe workshop rond archeobotanie, een Romeinse kermis en een spannende escapegame! Wil je hier meer over weten of misschien meewerken aan een project? Neem dan contact met ons op. Je bent van harte welkom om aan te sluiten!
Financiering excursies, workshops en rondleidingen
Wil je een excursie, workshop of educatieve rondleiding bij ons boeken en wil je een bijdrage in de kosten? Nederlandse scholen kunnen contact opnemen met Tijl Clement van Cultuureducatie Zeeuws-Vlaanderen. Cultuureducatie Zeeuws-Vlaanderen fungeert als onafhankelijk intermediair tussen het brede onderwijsveld en culturele aanbieders. Tijl kijkt graag met je mee of jouw bezoek aan ons museum (deels) gefinancierd kan worden vanuit de Cultuurmenu’s. Bij vragen neem contact op met info@cultuurforumaardenburg.nl.
Speurtocht voor individueel bezoek
Aan de balie ligt een speurtocht klaar waarmee kinderen hun energie kwijt kunnen in het museum. Spelenderwijs ontdekken ze hoe hun Romeinse leeftijdgenootjes speelden en leefden.
